Η Έκθεση του 2025 για το Κράτος Δικαίου στην οποία είναι εισηγητής εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, ο αντιπρόεδρος της Αριστεράς (The Left) και ευρωβουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ, Κώστας Αρβανίτης, υπερψηφίστηκε με ευρεία πλειοψηφία στην Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών LIBE, μια αμαδιαμφισβήτη επιτυχία του Κώστα Αρβανίτη και της Αριστεράς γενικότερα καθώς εγείρει θέματα σχετικά με τη χρήση κατασκοπευτικών λογισμικών, την ελευθερία των δημοσιογράφων και τη διάφανεια.
Ειδικότερα το κείμενο εγκρίθηκε με 50 ψήφους υπέρ, 17 κατά και 2 αποχές. Η έκθεση αναμένεται να κατατεθεί για ψηφοφορία στην ολομέλεια κατά τη διάρκεια της συνόδου κορυφής στις 27-30 Απριλίου στο Στρασβούργο, εν αναμονή της επικείμενης έκθεσης της Επιτροπής για το κράτος δικαίου του 2026.
«Έχοντας την τιμή να υπηρετήσω ως εισηγητής, είμαι στην ευχάριστη θέση να διαπιστώσω ότι η συνεργασία των προοδευτικών και δημοκρατικών δυνάμεων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατάφερε να συντάξει μια ισχυρή έκθεση. Το κείμενό μας επιδιώκει να ενισχύσει τις δικλείδες για τα θεμελιώδη δικαιώματα, τους δημοκρατικούς θεσμούς, τη δημοσιογραφία και τη συμμετοχή του κοινού και υποβάλει προτάσεις για τη διαφθορά, αναφερόμενο παράλληλα στην κατάχρηση κονδυλίων της ΕΕ και τις προκλήσεις όσον αφορά τη διάκριση των εξουσιών ως βασικές απειλές για το κράτος δικαίου. Αναμένουμε να δούμε το ίδιο επίπεδο πολιτικής στήριξης και ευθύνης στην ολομέλεια, προκειμένου να στείλουμε ένα ισχυρό μήνυμα ότι, σε ταραγμένους και ιστορικούς καιρούς, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν θα κάνει υποχωρήσει στις αξίες του» σχολίασε ο εισηγητής Κώστας Αρβανίτης.
Κράτος δικαίου: Για περιορισμένη πρόοδο προειδοποιούν οι ευρωβουλευτές
Η έκθεση της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών επισημαίνει ελλείψεις που επηρεάζουν βασικές δημοκρατικές εγγυήσεις στην ΕΕ. Οι ευρωβουλευτές υπογραμμίζουν ότι η πρόοδος όσον αφορά τις συστάσεις της Επιτροπής παραμένει ανεπαρκής, σημειώνοντας ότι το 93% αυτών επαναλαμβάνεται από προηγούμενα έτη. Καλούν την Επιτροπή να διασφαλίσει απτά αποτελέσματα, μεταξύ άλλων μέσω σαφέστερων κριτηρίων αναφοράς, χρονοδιαγραμμάτων και πιο συστηματικής παρακολούθησης, καθώς και τη χρήση όλων των διαθέσιμων εργαλείων για την αντιμετώπιση των επίμονων ελλείψεων.
Οι ευρωβουλευτές τονίζουν ότι η πρόσβαση σε ανεξάρτητα και λειτουργικά συστήματα δικαιοσύνης παραμένει άνιση, υπογραμμίζοντας τους συνεχιζόμενους κινδύνους που συνδέονται με πολιτικές παρεμβάσεις, δικαστικούς διορισμούς και πειθαρχικά πλαίσια.
Ζητούν επαρκείς πόρους για τα δικαστήρια και τους πολίτες, υπογραμμίζοντας ότι οι εθνικές αρχές πρέπει να διασφαλίζουν ουσιαστική κοινοβουλευτική εποπτεία των δικαστικών μεταρρυθμίσεων και να συμμορφώνονται πλήρως με τις εγχώριες και διεθνείς δικαστικές αποφάσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων του Δικαστηρίου της ΕΕ και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.
Οι ευρωβουλευτές επισημαίνουν την ανάγκη για πιο αξιόπιστη επιβολή της καταπολέμησης της διαφθοράς, ιδίως σε σχέση με υποθέσεις υψηλού επιπέδου και επαναλαμβανόμενα μοτίβα ατιμωρησίας. Ενώ χαιρετίζουν τη νέα Οδηγία για την καταπολέμηση της διαφθοράς, εκφράζουν ανησυχία για τις προσπάθειες αποδυνάμωσης εξειδικευμένων φορέων σε ορισμένα κράτη μέλη. Ζητούν την ένταξη της ΕΕ στην GRECO και την ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας (EPPO).
Όσον αφορά την ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, οι ευρωβουλευτές προειδοποιούν ότι οι δημοσιογράφοι και τα ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν παρενόχληση, παρακολούθηση (συμπεριλαμβανομένης της μέσω spyware), πολιτική πίεση και συγκεντρωμένες δομές ιδιοκτησίας που στρεβλώνουν τον πλουραλισμό. Ζητούν την πλήρη εφαρμογή και επέκταση του Ευρωπαϊκού Νόμου για την Ελευθερία των Μέσων Ενημέρωσης και της οδηγίας κατά του SLAPP.
Η συρρίκνωση του αστικού χώρου παραμένει σοβαρή ανησυχία, με τους ευρωβουλευτές να επισημαίνουν περιορισμούς, περιορισμούς χρηματοδότησης και πιέσεις που επηρεάζουν τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. Τονίζουν ότι τυχόν περιορισμοί πρέπει να σέβονται τα ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Στην έκθεση επισημαίνονται περαιτέρω τα εξής:
– ανησυχίες για τα θεμελιώδη δικαιώματα, συμπεριλαμβανομένου του θρησκευτικού μίσους, του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και άλλων μορφών διακρίσεων
– η ανάγκη άμεσης σύνδεσης μεταξύ των πορισμάτων της Επιτροπής και της προστασίας του προϋπολογισμού της ΕΕ, σε επίπεδο πρόληψης και αντίδραση
– ο έλεγχος του κράτους δικαίου στις υπό ένταξη χώρες και διασφάλιση της συνοχής με την παρακολούθηση της διεύρυνσης
– προκλήσεις που θέτει η διάδοση των ψηφιακών τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένων των μέσων κοινωνικής δικτύωσης και του περιεχομένου που παράγεται από τεχνητή νοημοσύνη
– η διάσταση της ενιαίας αγοράς των προκλήσεων που αντιμετωπίζει το κράτος δικαίου, μεταξύ άλλων στις δημόσιες συμβάσεις.
Τέλος οι ευρωβουλευτές ζητούν μια πιο διαφανή και αξιόπιστη μεθοδολογία για την ετήσια έκθεση της Επιτροπής, συμπεριλαμβανομένων ακριβέστερων κριτηρίων αναφοράς, καλύτερου εντοπισμού συστημικών ή αναδυόμενων κινδύνων και μεγαλύτερης συμμετοχής του Κοινοβουλίου.
ΠΗΓΗ: avgi.gr
