Σε αρένες θανάτου έχουν μετατραπεί οι χώροι δουλειάς, με ένα ατύχημα σχεδόν κάθε μέρα και 37 θανάτους μόνο μέσα στο πρώτο τρίμηνο του 2026. Ο κατασκευαστικός κλάδος ξεπέρασε τον αγροτικό στα δυστυχήματα.
Ρεπορτάζ: Λένα Κυριακίδη
έο ρεκόρ θανάτων, 37, στους χώρους δουλειάς το πρώτο τρίμηνο του 2026 προστέθηκε στη μακάβρια λίστα με τους νεκρούς της εργατικής τάξης υπό την ανοχή της πολιτείας, όπως μαρτυρά η παντελής απουσία βούλησης της κυβέρνησης για την αποτροπή δυστυχημάτων, όπως το πολύνεκρο έγκλημα στη «Βιολάντα».
Με αφορμή την προσωρινή απελευθέρωση με περιοριστικούς όρους του διευθυντή του εργοστασίου και του προϊστάμενου παραγωγής, συγγενής μιας από τις άτυχες νεκρές εργάτριες δήλωσε προχθές πως «η συνέχιση της παραγωγής με το χαμηλότερο δυνατό κόστος επιδιώχθηκε πάση θυσία. Οτιδήποτε έμπαινε εμπόδιο, είτε ήταν ο νόμος είτε η ανθρώπινη ζωή, καταστελλόταν με μοναδικό γνώμονα το κέρδος».
Εκθεση
Η συστηματική έκθεση σε επικίνδυνες συνθήκες εργασίας βρίσκεται πίσω από τη δραματική αύξηση των εργατικών δυστυχημάτων και σοβαρών ατυχημάτων, που διπλασιάστηκαν φτάνοντας τα 201 και 332, αντίστοιχα, το 2025 σε σχέση με το 2022, όταν ξεκίνησε η ανεξάρτητη έρευνα της Ομοσπονδίας Συλλόγων Εργαζομένων Τεχνικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΟΣΕΤΕΕ), επανέλαβε ο πρόεδρός της, Ανδρέας Στοϊμενίδης, σε χθεσινή συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση των στοιχείων της χρονιάς που πέρασε με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για την Υγεία και Ασφάλεια στην Εργασία.
Η ανάλυση ανέδειξε ακόμα δύο άκρως ανησυχητικά ευρήματα. Το πρώτο επηρεάζεται από την κλιμάκωση των ψυχοκοινωνικών κινδύνων λόγω της εντατικοποίησης της εργασίας και της κρατικής αδιαφορίας για την αντιμετώπιση των σχετικών παραγόντων, που τους γεννούν και τους συντηρούν.
Σύμφωνα με την ΟΣΕΤΕΕ, οκτώ εργαζόμενοι αυτοκτόνησαν το 2025 με χαμηλό μέσο όρο περίπου τα 45 έτη. Δύο εργαζόμενοι 30 και 50 ετών έδωσαν τέλος στη ζωή τους τις ημέρες της απόλυσής τους, 50χρονος εργάτης απαγχονίστηκε σε πλοίο στον Βόλο, 48χρονος δικαστικός υπάλληλος μέσα στα δικαστήρια Αμφισσας, ενώ καταγράφηκαν τρεις αυτόχειρες αστυνομικοί σε Αττική και Μεσολόγγι.
Σοκαριστικά τα στοιχεία και για 22 περιπτώσεις τις οποίες η Ομοσπονδία συνδέει με θερμική καταπόνηση, ζητώντας σχετική διερεύνηση από τις αρμόδιες αρχές και την υιοθέτηση νομικού πλαισίου προστασίας των εργαζομένων σε ακραίες καιρικές συνθήκες από το υπουργείο Εργασίας.
Κατασκευές
Χαρακτηριστικό παράδειγμα η πτώση κεραυνού, που είχε χτυπήσει εργαζόμενο άτομο το περασμένο καλοκαίρι στο πάρκο του Ελληνικού, δίπλα στο μεγαλύτερο εργοτάξιο της χώρας όπου συχνά συνδικαλιστικοί φορείς καταγγέλλουν εργατικά ατυχήματα εξαιτίας έλλειψης μέτρων ασφαλείας. Ο κατασκευαστικός κλάδος ξεπέρασε πέρυσι, με 50 δυστυχήματα, τον αγροτικό, που σταθερά σημείωνε αρνητική πρωτιά, πρόσθεσε 48 νεκρούς στις τάξεις του αλλά παραμένει «αόρατος» για την επίσημη καταμέτρηση της ΕΛΣΤΑΤ. Οι θάνατοι στα ξενοδοχεία και στον τουρισμό αυξήθηκαν σε 15 το 2025, με τον κλάδο των οδηγών να παραμένει ψηλά στους 17 και τους εργάτες σε ναυπηγεία, λιμάνια και πλοία να ακολουθούν με 11. Από 7 δυστυχήματα καταγράφουν οι ΟΤΑ, οι μισθωτοί, οι διανομείς και η βιομηχανία.
Η ηλικιακή απεικόνιση με 54 νεκρούς έως 45 ετών, 73 από 46 μέχρι 59 ετών και 68 στους 60+ (σε 6 περιστατικά δεν αναφέρεται ηλικία) δείχνει ότι τα 2/3 του συνόλου είναι μεγαλύτερης ηλικίας.
Σε ό,τι αφορά τη γεωγραφική κατανομή 41 άνθρωποι χάθηκαν εν ώρα εργασίας στην Αττική και 28 στην Κρήτη, όπου συνεχίζουν να πληθαίνουν τα περιστατικά λόγω της ανάπτυξης της απασχόλησης του νησιού στη βάση τριών πολύ επικίνδυνων τομέων οικονομικών δραστηριοτήτων, του αγροτικού, του κατασκευαστικού και του τουριστικού.
Ανεκπαίδευτοι
Παράλληλα, ο κ. Στοϊμενίδης καυτηρίασε τη γνωστή στρατηγική επιχειρήσεων να τηρούν την Εταιρική Κοινωνική Ευθύνη και το ESG (Environmental, Social and Governance) αλλά να χρησιμοποιούν εργολάβους και υπεργολάβους, ώστε να μη φέρουν ευθύνη για τα μέτρα υγείας και ασφαλείας και τελικά για τις ζωές που χάνονται. Ζωές ανειδίκευτων συνήθως εργατών, που δουλεύουν σε εξαιρετικά επικίνδυνες συνθήκες.
«Επτά με οκτώ φορές πιο εκτεθειμένοι είναι οι αλλοδαποί. Δεν εκπαιδεύονται και μπαίνουν κατευθείαν στην παραγωγή», είπε σχολιάζοντας ότι οι μετανάστες αποτελούν τουλάχιστον 1 από τα 4 θύματα στους χώρους δουλειάς και 1 προς 32 του εργατικού δυναμικού, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΔΥΠΑ. Ο ίδιος τόνισε πως το υπουργείο Εργασίας δεν έχει εφαρμόσει την ψηφισμένη από τον περασμένο Οκτώβριο ρύθμιση για ηλεκτρονική καταγραφή των παρατηρήσεων του τεχνικού ασφαλείας και δεν υιοθέτησε την πρόταση για ηλεκτρονική ειδοποίηση σχετικά με τις εκπαιδεύσεις των εργαζομένων.
Οπως ανέφερε, υπάρχουν πολλές καταγγελίες για εργοδότες που ζητούσαν από τους εργαζομένους να υπογράψουν ψευδώς ότι έχουν λάβει εκπαίδευση στην αιτία που προκάλεσε ατύχημα. Περιέγραψε επίσης την άσκηση πίεσης σε τεχνικούς ασφαλείας ώστε να μην ανταποκρίνονται στα καθήκοντά τους, αναφέροντας μάλιστα και περιπτώσεις να αλλάζουν τεχνικοί μέχρι να βρεθεί αυτός που να βολεύει τον εργοδότη.
Τεχνικοί ασφαλείας
Η ΟΣΕΤΕΕ έχει εισηγηθεί, μεταξύ άλλων, την εισαγωγή ασφάλιστρου με στόχο τη δημιουργία φορέα δεξαμενής τεχνικών ασφαλείας, μέσω του οποίου θα συνδέονται με την αγορά και θα ελέγχεται πιο εύκολα το έργο τους. Αλλά και αυτή η πρόταση παραμένει στο συρτάρι του υπουργείου.
Ευρωπαϊκό κενό
Εξαιτίας της διαχρονικής υποκαταγραφής η χώρα μας βρίσκεται στην 4η θέση στην Ευρωπαϊκή Ενωση με τα λιγότερα θανατηφόρα ατυχήματα, αλλά η ταξινόμηση δεν περιλαμβάνει μεγάλες κατηγορίες, όπως αυτοαπασχολούμενους, αγρότες, ναυτικούς και μεταλλωρύχους στην καταγραφή της. Τα συστήματα καταγραφής διαφέρουν ανά χώρα και δεν έχουν κοινά κριτήρια. Το πλαίσιο της Eurostat για τα στατιστικά δεδομένα των ατυχημάτων δεν περιλαμβάνει, για παράδειγμα, πρακτικάριους και οικογενειακούς βοηθούς, αφήνοντας την επιλογή των κατηγοριών στη διακριτική ευχέρεια των κρατών-μελών. Δεν είναι τυχαίο πως προς το παρόν έχει βρει τοίχο η προσπάθεια των ευρωομάδων της Αριστεράς, των Πρασίνων και του SND όχι απλώς για συστάσεις αλλά για την υιοθέτηση κοινοτικής Οδηγίας με στόχο τον περιορισμό των υπεργολάβων, που αποτελούν και στην Ε.Ε. έναν από τους λόγους υπο-αναφοράς και υποβάθμισης των συνθηκών εργασίας.
Μαρτυρίες επιζώντων
Περιγράφουν στην «Εφ.Συν.» επώδυνους τραυματισμούς, απειλές εργοδοτών και μακροχρόνιους δικαστικούς αγώνες
«Αναλώσιμοι» διανομείς
Επτά νεκρούς θρήνησε το 2025 ο κλάδος των διανομέων, ένας κλάδος με συχνά τροχαία ατυχήματα και συνεχή σωματική επιβάρυνση, χωρίς όμως να εντάσσεται στα βαρέα και ανθυγιεινά. Επιζών εργατικού ατυχήματος στην Καλαμάτα περιγράφει στην «Εφ.Συν.» τον επίπονο και ψυχοφθόρο αγώνα να αναρρώσει και να αποζημιωθεί.
Η ζωή του Κωνσταντίνου Μητρογιαννόπουλου, προέδρου στο Σωματείο Διανομέων Μεσσηνίας, κινδύνευσε το καλοκαίρι του 2019, όταν παρασύρθηκε από όχημα σε διασταύρωση της πόλης, με αποτέλεσμα να υποστεί συντριπτικό κάταγμα μηριαίου.
«Το πόδι μου από τη λεκάνη και κάτω είχε γίνει θρύψαλα. Εχει κοντύνει τρεις πόντους. Ετσι, μου έχει μείνει κάποιο αναπηρικό πρόβλημα.
Είχα επίσης και μερική ρήξη τενόντων στον ώμο. Ολα αυτά δεν διορθώνονται. Η μεγάλη αποθεραπεία διήρκεσε περίπου έναν χρόνο. Εχω πολλές ουλές στο σώμα μου από τις χειρουργικές επεμβάσεις και, για να περπατάω, αναγκάζομαι να παίρνω ειδικά παπούτσια τα οποία κοστίζουν. Τον πρώτο χρόνο ήταν πάρα πολύ δύσκολα, γιατί δεν μπορούσα να αυτοεξυπηρετηθώ.
Η ψυχολογική πίεση ήταν μεγάλη. Μετά από ένα τέτοιο τροχαίο, όλα αλλάζουν».
Οταν είχε τρακάρει, παρέδιδε παραγγελίες εκτός «επίσημου» ωραρίου. «Ο εργοδότης δεν ήθελε να αναλάβει τα έξοδα. Ηταν το δεύτερο μαγαζί στο οποίο έκανα ντελίβερι. Οι οικονομικές υποχρεώσεις έτρεχαν. Πήρα κάποια αποζημίωση από το δικαστήριο κατά του οδηγού. Η υπόθεση ολοκληρώθηκε μόλις πριν από δύο εβδομάδες, έξι χρόνια μετά το ατύχημα».
Νίπτουν τας χείρας τους
Την προσπάθεια εργοδοτών να επιρρίψουν ευθύνες στα θύματα τονίζει στη δική του μαρτυρία ο 57χρονος εργάτης, ο οποίος έσπασε φέτος το χέρι του εκτελώντας οικοδομικές εργασίες κατά τη διάρκεια εργασιών σε ανέγερση πολυκατοικίας στην Αθήνα.
«Δεν δήλωσα το ατύχημα, γιατί φοβήθηκα πάρα πολύ από τις κυνικές απειλές που δέχτηκα. Ο,τι και να γίνει, δεν πρόκειται να την πλήρωνε ο εργοδότης. Δεν μας λογαριάζουν. Οποτε συμβαίνει κάποιο ατύχημα σε εμένα ή συναδέλφους οικοδόμους επιχειρούν να νίψουν τας χείρας τους και συνήθως το καταφέρνουν», αναφέρει χαρακτηριστικά.
Υψηλός ο βαθμός επικινδυνότητας και στο θέαμα – ακρόαμα, με τους συνδικαλιστικούς φορείς να καταγγέλλουν αύξηση των ατυχημάτων εξαιτίας των ανεπαρκών ή ανύπαρκτων μέτρων ασφάλειας. Ενα από τα θύματα τονίζει τα αυτονόητα μιλώντας στην «Εφ.Συν.»:
«Η ασφάλεια των εργαζομένων αποτελεί θεμελιώδη προτεραιότητα σε κάθε σύγχρονο εργασιακό περιβάλλον. Η σωστή εκπαίδευση, η χρήση ατομικών μέτρων προστασίας και η τακτική συντήρηση του εξοπλισμού μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο ατυχημάτων.
Η τήρηση των κανόνων υγιεινής και ασφάλειας δεν προστατεύει μόνο τους εργαζόμενους, αλλά συμβάλλει και στη βελτίωση της παραγωγικότητας. Εύχομαι το εργατικό μου ατύχημα να αποτελέσει αφετηρία για καλύτερες μέρες στην τήρηση των μέτρων ασφάλειας και για μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση όλων – εργοδοτών και φορέων».
ΠΗΓΗ: efsyn.gr
