Στο τελικό στάδιο βρίσκεται η συμφωνία μεταξύ Ιράν και Ομάν για τη νέα θαλάσσια διαδρομή στο Στενό του Ορμούζ, με την Τεχεράνη να ανακοινώνει ότι έχουν συμφωνηθεί οι βασικοί όροι της νέας ναυτιλιακής οδού. Ωστόσο, η ιρανική πλευρά υπογραμμίζει ότι η συμφωνία από μόνη της δεν αρκεί για να διασφαλίσει την ασφαλή ναυσιπλοΐα, καθώς εξακολουθεί να θεωρεί πως ο αμερικανικός ναυτικός αποκλεισμός των ιρανικών λιμανιών αποτελεί παράγοντα αστάθειας στην περιοχή.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγαεΐ, δήλωσε ότι οι γεωγραφικές συντεταγμένες της νέας ναυτιλιακής διαδρομής έχουν ήδη συμφωνηθεί με το Ομάν και ότι η κοινή ανακοίνωση των δύο χωρών βρίσκεται στο τελικό στάδιο, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξει παρέμβαση από τρίτες χώρες.
«Οι παράγοντες που καθιστούν το Στενό του Ορμούζ μη ασφαλές εξακολουθούν να υφίστανται εξαιτίας των Ηνωμένων Πολιτειών, κυρίως λόγω του ναυτικού αποκλεισμού και άλλων επιθετικών ενεργειών κατά του Ιράν και των συμφερόντων του», δήλωσε ο Μπαγαεΐ, σύμφωνα με το επίσημο πρακτορείο IRNA.
Αργότερα, ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ιράν Καζέμ Γκαριμπαμπαντί ανέφερε ότι η νέα θαλάσσια διαδρομή θα έχει προσωρινό χαρακτήρα και θα παραμείνει σε ισχύ για διάστημα από δύο έως τέσσερις μήνες, χωρίς να δώσει περισσότερες λεπτομέρειες.
Την ίδια ώρα, σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες του Reuters, το σχέδιο συμφωνίας προβλέπει ότι το Ιράν θα αποκτήσει τον έλεγχο των πλοίων που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο μέσω του Στενού του Ορμούζ, γεγονός που αποτελεί μία από τις σημαντικότερες παραχωρήσεις προς την Τεχεράνη από την έναρξη του πολέμου.
Παρά την πρόοδο των συνομιλιών, πηγές που επικαλείται το Reuters επισημαίνουν ότι παραμένουν σημαντικά ανοιχτά ζητήματα. Οι χώρες του Κόλπου ζητούν οι επιθεωρήσεις των πλοίων να πραγματοποιούνται υπό την εποπτεία περιφερειακών κρατών, ενώ επιμένουν ότι η καταβολή τυχόν τελών διέλευσης θα πρέπει να είναι προαιρετική.
Σύμφωνα με ανώτερη ιρανική πηγή, η Τεχεράνη επιδιώκει την επιβολή τελών από 5% έως 7% επί της αξίας των φορτίων των πλοίων που χρησιμοποιούν το Στενό, ενώ το Ομάν προτείνει τέλος περίπου 3%. Οι Ηνωμένες Πολιτείες, αντίθετα, απορρίπτουν οποιαδήποτε επιβολή τελών.
Οι ίδιες πληροφορίες αναφέρουν ότι το σχέδιο συμφωνίας προβλέπει τον έλεγχο από το Ιράν των πλοίων που εισέρχονται στον Περσικό Κόλπο, ενώ ένα από τα βασικά σημεία που παραμένουν υπό διαπραγμάτευση αφορά τον ρόλο της Τεχεράνης στα πλοία που εξέρχονται από τον Κόλπο μέσω του Ορμούζ.
Σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά μέχρι στιγμής, η συμφωνία προβλέπει την επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ για περίοδο 60 ημερών με δυνατότητα παράτασης, την ανανέωση της εκεχειρίας μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, τη διέλευση των εισερχόμενων πλοίων από την ιρανική πλευρά των Στενών και των εξερχόμενων από την πλευρά του Ομάν, χωρίς την επιβολή τελών κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου.
Παράλληλα προβλέπεται επιχείρηση αποναρκοθέτησης της κύριας ναυτιλιακής οδού, καθώς εκτιμάται ότι έχουν τοποθετηθεί δεκάδες νάρκες στην περιοχή. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας, η ίδια θαλάσσια οδός θα χρησιμοποιείται και για τις δύο κατευθύνσεις, ενώ Ιράν και Ομάν θα συνεχίσουν τις διαπραγματεύσεις για μια μόνιμη συμφωνία σχετικά με το καθεστώς διέλευσης των πλοίων.
Το Ιράν έκλεισε ξανά το στενό αφότου ξανάρχισαν οι εχθροπραξίες με τις ΗΠΑ, στις αρχές Ιουλίου. Είχε ήδη ανακοινώσει το κλείσιμο του περάσματος καίριας σημασίας, από το οποίο διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται παγκοσμίως, όταν ξέσπασε ο πόλεμος.
Ο αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει πει και ξαναπεί πως η Τεχεράνη θέλει να κλειστεί συμφωνία για να ξανανοίξει το στενό και αυτή την εβδομάδα αναφέρθηκε σε «καλές» συνομιλίες.
Το Ιράν από την άλλη διαψεύδει πως συζητά με τις ΗΠΑ, λέει πως διαπραγματεύεται με το Ομάν. Το στενό βρίσκεται ανάμεσα στις δυο χώρες.
Ο αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς είπε χθες στο Fox News ότι οι διαπραγματεύσεις με το Ιράν γίνονται κατά τρόπο ακανόνιστο, σημειώνοντας πως η κυβέρνηση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ βλέπει προόδους, αλλά και οπισθοχωρήσεις, στις προσπάθειές της να κλειστεί υποτιθέμενη συμφωνία.
«Θα είναι περίπλοκο και θα πάρει χρόνο», δήλωσε ο κ. Βανς.
Απέδωσε τις δυσκολίες στις διαιρέσεις στην ιρανική ηγεσία, υποστηρίζοντας ότι ορισμένοι αξιωματούχοι επιθυμούν να τελειώσει ο πόλεμος, όμως άλλοι, «ριζοσπάστες παλαβοί», κατ’ αυτόν, θέλουν να συνεχιστεί.
«Πρώτον, οι Ιρανοί είναι τύποι εξαιρετικά δύσκολοι. Δεύτερον, το σύστημά τους είναι κατακερματισμένο», ανέφερε ο αμερικανός αντιπρόεδρος.
Την ίδια στιγμή, οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν ελαφρά στις διεθνείς αγορές, με το Brent να διαμορφώνεται στα 79,24 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι αγορές παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις γύρω από το Στενό του Ορμούζ, από όπου διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου.
Επιθέσεις εναντίον πλοίων
Νωρίς το πρωί, ο πλοίαρχος πετρελαιοφόρου δεξαμενόπλοιου ενημέρωσε ότι ακούστηκαν δυο εκρήξεις καθώς το σκάφος του διέσχιζε το στενό του Ορμούζ, κοντά στα παράλια του σουλτανάτου, ανακοίνωσε η βρετανική υπηρεσία ενημέρωσης για την ασφάλεια της ναυτιλίας UKMTO, που υπάγεται στο υπουργείο Άμυνας.
Το συμβάν καταγράφτηκε 9 ναυτικά μίλια (16 χιλιόμετρα) νοτιοανατολικά από την Κούμζαρ του Ομάν.
Στην άλλη πλευρά της αραβικής χερσονήσου, το σιιτικό κίνημα ανταρτών Ανσαραλά της Υεμένης —πιο γνωστό στη Δύση με το επώνυμο της οικογένειας των ηγετών του, των Χούθι—, το οποίο πρόσκειται στο Ιράν, ανακοίνωσε χθες πως επιτέθηκε εναντίον δυο σαουδαραβικών πετρελαιοφόρων δεξαμενόπλοιων, στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Άντεν, στο πλαίσιο του αποκλεισμού που ανακοίνωσε προ ημερών ότι επιβάλλει στα λιμάνια και στα πλοία του σουνιτικού βασιλείου με τις μεγαλύτερες εξαγωγές αργού στον κόσμο.
ΠΗΓΗ: athina984.gr (Με πληροφορίες από: BBC.com – ΑΠΕ-ΜΠΕ
