Ρεπορτάζ: Αντιγόνη Ζούντα
Με υψηλά επίπεδα τιμών ξεκίνησε η Μεγάλη Εβδομάδα στις διεθνείς χρηματιστηριακές αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς οι συγκρούσεις στη Μέση Ανατολή συνεχίζονται και οι προσδοκίες για αποκλιμάκωση δεν επαληθεύονται.
Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου τύπου brent ανέκαμψαν πάνω από τα 109-110 δολάρια ανά βαρέλι τη Δευτέρα, αφού δοκίμασαν το όριο των 107 δολαρίων, καθώς η αγορά προσέβλεπε σε μια πιθανή πρόταση 45ήμερης κατάπαυσης του πυρός με την επικείμενη προθεσμία του προέδρου Τραμπ προκειμένου να χτυπήσει τις ιρανικές υποδομές να εκπνέει σήμερα, Τρίτη. Ενώ το Πακιστάν και άλλοι περιφερειακοί μεσολαβητές έχουν προτείνει ένα πλαίσιο για άμεση εκεχειρία και το άνοιγμα του Στενού του Ορμούζ, οι επίμονες ανησυχίες σχετικά με το χρονοδιάγραμμα επίλυσης διατηρούν ένα κλίμα αρνητικό. Η μεταβλητότητα εντάθηκε μετά από μια ανάρτηση στο Truth Social του Ντ. Τραμπ, ο οποίος προειδοποίησε ότι η μη έναρξη των διελεύσεων μέσω του Στενού θα οδηγήσει στην καταστροφή ιρανικών σταθμών παραγωγής ενέργειας και γεφυρών και μάλιστα από σήμερα. Αυτή η κλιμακούμενη ρητορική ανέτρεψε την προηγούμενη αισιοδοξία που ακολούθησε τη συνάντηση των πετρελαιοπαραγωγών μελών του OPEC+ το Σαββατοκύριακο, κατά την οποία το καρτέλ ενέκρινε υψηλότερες ποσοστώσεις παραγωγής για την αντιμετώπιση των παγκόσμιων ελλείψεων που προκλήθηκαν από ζημιές σχετικές με τον πόλεμο.
Στην εγχώρια αγορά οι τιμές των καυσίμων κίνησης έχουν περάσει εδώ και μέρες τα 2 ευρώ και μένει να φανεί αυτή την εβδομάδα που θα κορυφωθεί και η πασχαλινή έξοδος σε ποια επίπεδα θα κινηθούν. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του Παρατηρητηρίου Τιμών Υγρών Καυσίμων (5/4), η μέση πανελλαδική τιμή της αμόλυβδης έχει σκαρφαλώσει στα 2,071 ευρώ/λίτρο αν και σε πολλές περιοχές ιδίως στις νησιωτικές ξεπερνά τα 2,1-2,2 ευρώ, του πετρελαίου κίνησης (diesel) στα 2,072 ευρώ/λίτρο καταγράφοντας μια μικρή πτώση που εν πολλοίς αποτυπώνει το 20λεπτο της επιδότησης και του πετρελαίου θέρμανσης στα 1,782 ευρώ/λίτρο έχοντας κλείσει πρόωρα τη σεζόν διάθεσης για φέτος. Πάντως, για αύριο η αγορά εκτιμά ότι στη χονδρική τιμή διυλιστηρίου θα υπάρξουν μικρές μεταβολές στην αμόλυβδη και μεγάλες αυξήσεις στα πετρέλαια κίνησης και θέρμανσης, οι οποίες προφανώς θα μετακυληθούν στη λιανική.
Πέρα από τις τιμές των καυσίμων, ανησυχία έχει αρχίσει να επικρατεί σχετικά με την ασφάλεια εφοδιασμού της Ευρώπης ιδίως σε πετρέλαιο κίνησης και σε αεροπορικά καύσιμα, δεδομένων και των αναταράξεων στις αγορές, λόγω κυρίως των δυσχερειών πρόσβασης στον Κόλπο. Αν και προσώρας δεν υπάρχει κρίση στην τροφοδοσία της ηπείρου, οι παρατεταμένες αναταραχές στις ροές του πετρελαίου είναι ένα ενδεχόμενο υπαρκτό, με τον Επίτροπο της Ε.Ε., Ντ. Γιόργκενσεν, να μιλά σε μια τέτοια περίπτωση, μέχρι και για δελτίο καυσίμων ή αποδέσμευση νωρίτερα μέρους των αποθεμάτων ασφαλείας. Αναφορικά με το θέμα της επάρκειας, ο υπουργός ΠΕΝ, Σ. Παπασταύρου μιλώντας χθες σε ενεργειακή ημερίδα επισήμανε ότι δεν προκύπτει πρόβλημα για τους επόμενους μήνες με κάθε εκτίμηση, ωστόσο, να «δοκιμάζεται» αναλόγως των εξελίξεων επί του πεδίου που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει.
Πιέσεις στο αέριο
Παράλληλα, και η τιμή του φυσικού αερίου στο χρηματιστήριο αναφοράς της Ευρώπης (ολλανδικό TTF) κινήθηκε στα 50-51 ευρώ ανά μεγαβατώρα, ανακάμπτοντας από το χαμηλότερο επίπεδο των τριών εβδομάδων, μετά τις τοποθετήσεις Τραμπ. Η κυκλοφορία μέσω του Στενού του Ορμούζ έχει σχεδόν σταματήσει από την έναρξη των εχθροπραξιών, διαταράσσοντας περίπου το 20% του παγκόσμιου εμπορίου LNG (υγροποιημένο φυσικό αέριο). Η αποθήκευση φυσικού αερίου της Ευρώπης εξαντλείται, φτάνοντας το 28%, ενώ αυξάνεται η μεταβλητότητα στις αγορές, καθώς ο ανταγωνισμός με την Ασία για LNG εντείνεται. Αξιωματούχοι της Ε.Ε. έχουν προτρέψει τα κράτη-μέλη να προετοιμαστούν για παρατεταμένες διαταραχές και εξετάζουν την αναβίωση των μέτρων για την ενεργειακή κρίση που χρησιμοποιήθηκαν το 2022. Πάντως, οι αυξήσεις των τιμών περιορίστηκαν από τον θερμότερο καιρό και την αυξημένη παραγωγή ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.
Στην ευνοϊκή αυτή συγκυρία των υψηλότερων θερμοκρασιών, της χαμηλότερης ζήτησης, των πλούσιων ΑΠΕ και των ενισχυμένων φέτος υδροηλεκτρικών, η χονδρεμπορική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας τις τελευταίες τέσσερις ημέρες έχει κατρακυλήσει σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα. Την Κυριακή έπεσε στα 31,16 ευρώ/μεγαβατώρα μετά τα υψηλά του πρώτου τριημέρου του μήνα (έως 154,99 ευρώ), όταν η συμμετοχή των ΑΠΕ στο μείγμα ηλεκτροπαραγωγής ανήλθε σε 64,5%, έναντι σχεδόν 11% μεριδίου του φυσικού αερίου.
Σε επίπεδο μηνός η πρώτη εβδομάδα του Απριλίου «κλείνει» με μέση χονδρεμπορική τιμή στα 96,90 ευρώ/μεγαβατώρα, ελαφρώς αυξημένη από τα επίπεδα του Μαρτίου (95 ευρώ/μεγαβατώρα) και μένει να φανεί εάν θα διατηρηθεί αυτή η τάση και τις επόμενες τρεις εβδομάδες.
ΠΗΓΗ: avgi.gr
